Türk Ziraat Yüksek Mühendisleri Birliği Genel Başkanı Mehmet Ali Ünal, son dönemde zirai don olaylarının tarımsal üretimde ciddi zararlara yol açtığını belirterek, iklim değişikliği ve mevsimsel sıcaklık dalgalanmalarının etkilerini vurguladı. Ünal, özellikle meyve ağaçlarının erken uyanmaya başlamasıyla birlikte ilkbahar erken donları riskinin arttığına dikkat çekti.
İklim Değişikliğinin Tarıma Etkisi
Ünal, “Son yıllarda kış aylarının mevsim normallerinin üzerinde sıcak geçmesi nedeniyle meyve ağaçları erken uyanmaya başladı. Bu durum, daha önce çok karşılaşmadığımız ilkbahar erken donlarını artık meyveciliğin en büyük risklerinden biri hâline getirdi. Ceviz, kayısı ve kiraz gibi türler, bu durumdan en çok etkilenen ürünler arasında yer alıyor” dedi.
Zirai Donun Verdiği Zararlar
Don olaylarının Türkiye’nin birçok bölgesinde ciddi zararlara yol açtığını belirten Ünal, “Pek çok bölgede sürgünler yandı, bazı ağaçlar geri dönülemez şekilde zarar gördü. Bu saatten sonra yapılabilecek en mantıklı adım, hasar tespitlerini hızla tamamlayıp gelecek sezon için hazırlıklara başlamaktır” dedi.
Seracılığın Rolü
Seracılığın don olaylarıyla mücadelede önemli bir rol oynadığını belirten Ünal, Türkiye’nin sebze üretiminde güçlü bir sera altyapısına sahip olduğunu söyledi. Ünal, “Seralar ve alçak tünel sistemleri, olumsuz hava koşullarının etkisini azaltabilir. Ancak her ürünü serada yetiştirmek mümkün değil. Örneğin kiraz gibi bazı meyveleri serada yetiştirmek neredeyse imkânsızdır” ifadelerini kullandı.
Kimyasal Koruma Çalışmaları
Ünal, zirai donla mücadele için geliştirilen kimyasal preparatların etkilerinin de araştırıldığını belirtti. Ancak bu çözümlerin henüz kesin sonuç vermediğini ve uzun vadede etkilerinin değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Çiftçilere Öneriler
Ünal, zirai don riskine karşı çiftçilere şu uyarılarda bulundu:
-
Meteorolojik uyarılar yakından takip edilmelidir.
-
Doğru tohum/fidan seçimi ve etkin bitki besleme önemlidir.
-
Gübrelemenin ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayan Ünal, “Sonbaharda yapılan doğru gübreleme, don zararı riskini %30’a kadar azaltabilir” dedi.
Tarım Sigortası: Zorunluluk Haline Geliyor
Ünal, iklim değişikliğinin tarım üzerinde yarattığı öngörülemez risklerin giderek arttığına dikkat çekerek, tarım sigortası konusunda çiftçilere şu çağrıyı yaptı:
“Her geçen yıl daha da öngörülemez hâle gelen iklim koşulları karşısında, tarım sigortası çiftçilerimizin vazgeçilmez dayanağı olmalıdır.”
News
